ASANSÖR YÖNETMELİĞİ (95/16/AT)
15 Şubat 2003 - Sayı : 25021
BİRİNCİ BÖLÜM
Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar
Amaç
Madde 1 - Bu Yönetmeliğin amacı; İmar
Kanunu ve buna bağlı imar yönetmeliklerine göre
inşa edilen binalarda, insan ve yük taşımasında
kullanılan asansörlerin ve güvenlik aksamlarının
projelendirilmesi, tasarımı, imali, montajı ve
bakımı gerektiği gibi yapıldığında ve işletilmesinde
kullanıcıların sağlığını ve güvenliğini tehlikeye
atmayacak şekilde piyasaya arz edilmelerini teminen;
tasarım ve imalat aşamalarında uyulması gereken
temel sağlık ve güvenlik kuralları ile takip
edilmesi gereken uygunluk değerlendirme işlemlerini
ve uygunluk değerlendirmesi yapacak onaylanmış
kuruluşların görevlendirilmesinde dikkate alınacak
asgari kriterleri belirlemektir.
Kapsam
Madde 2 - Bu Yönetmelik kapsamına
ilişkin hususlar aşağıda belirtilmiştir.
a) Bu Yönetmelik, binalarda ve
inşaatlarda sürekli olarak kullanılan asansörleri
ve Ek IV’de listelenen asansörde kullanılacak güvenlik
aksamlarını kapsar.
Asansörler için bu Yönetmelikte belirtilen risklerin
tamamı veya bir bölümü belirli yönetmeliklerin
kapsamına giriyorsa, bu Yönetmelik söz konusu belirli
yönetmeliklerin yürürlüğe giriş tarihinden önceki
bu tür asansörlere uygulanmaz veya uygulaması durdurulur.
b) Bu Yönetmelik, aşağıda belirtilen
asansörleri kapsamaz.
1) Kamu veya özel, insan taşımacılığına
yönelik asma kablolu demiryollarını da kapsayan
kablolu havai hatları,
2) Askeri veya güvenlik amaçlı
özel tasarımlanmış ve yapılmış asansörleri,
3) Maden ocağı vinçleri,
4) Sahne asansörleri,
5) Nakil vasıtalarına monte edilmiş
asansörleri,
6) Makinelere bağlı ve sadece
çalışma yerine giriş amaçlı asansörleri,
7) Dişli Rayda çalışan trenleri,
8) İnsan veya insan ve yüklerin
taşınması amaçlı asansörlere yönelik inşaat alanında
kullanılan şantiye asansörleri.
Dayanak
Madde 3 - Bu Yönetmelik, 4703 sayılı
Ürünlere İlişkin Teknik Mevzuatın Hazırlanması
ve Uygulanmasına Dair Kanun ve 4077 sayılı Tüketicinin
Korunması Hakkında Kanuna dayanılarak hazırlanmıştır.
Tanımlar
Madde 4 - Bu Yönetmelikte geçen;
a) Bakanlık : Sanayi ve Ticaret
Bakanlığını,
b) Müsteşarlık : Dış Ticaret Müsteşarlığını,
c) Komisyon : Avrupa Birliği Komisyonunu,
d) Asansör : Binalarda ve inşaatlarda,
belirli seviyelerde hizmet veren, esnek olmayan
ve yatay düzlemle 15°’den fazla bir açı oluşturan
sabit raylar boyunca hareket eden bir kabine sahip
olan ve ;
- İnsanların,
- İnsanların ve yüklerin ve
- Kabine girilebiliyorsa, yani bir kişi zorlanmadan
kabine girebiliyorsa ve kabin içine ya da kabin
içindeki bir kişinin kolayca ulaşabileceği şekilde
yerleştirilmiş kontrollerle teçhiz edilmiş ise,
sadece yüklerin taşınmasına yönelik bir tertibatı,
e) Model asansör : Teknik dosyasında,
objektif değerler ile tanımlanan ve benzer güvenlik
aksamını kullanan model asansöre uygun olarak imal
edilen asansörlerin temel güvenlik kurallarını
nasıl karşılanacağının gösterildiği numune asansörü;
(Model asansör ile model asansörün tipleri olan
asansörlerin parçalarını oluşturan asansörler arasında
izin verilen tüm varyasyonlar azami ve asgari değerleriyle
birlikte teknik dosyada açıkça belirtilmelidir.
Temel güvenlik kurallarını sağlamak bakımından
muhtelif ekipmanın benzerliği hesaplama ve/veya
tasarım planları gösterilebilir.)
f) Asansör Firması: Bu Yönetmelik
kapsamındaki asansörlerin tasarımından, imalatından,
montajından, projesinden, bakımından, işletme ruhsatından
ve piyasaya sürülmesinden sorumlu olan ve ürüne
adını, ticari markasını veya ayırt edici işaretini
koyarak CE işaretini iliştiren ve AT uygunluk beyanını
düzenleyen gerçek veya tüzel kişileri; asansör
firmasının Türkiye dışında olması halinde, asansör
firması tarafından yetkilendirilen temsilciyi ve/veya
ithalatçıyı; ayrıca asansörün tedarik zincirinde
yer alan ve faaliyetleri asansör güvenliğine ilişkin
özelliklerini etkileyen gerçek veya tüzel kişi
veya kuruluşu,
g) Güvenlik aksamı : Ek- IV’de
listelenen asansör aksam ve parçalarını,
h) Güvenlik aksamı imalatçısı: Bu
Yönetmelik kapsamındaki asansörlerin güvenlik aksamının
tasarımından, imalatından, piyasaya sürülmesinden
sorumlu olan ve ürüne CE işaretini iliştiren ve
AT uygunluk beyanını düzenleyen gerçek veya tüzel
kişi veya kuruluşu; güvenlik aksamı imalatçı firmasının
Türkiye dışında olması halinde, güvenlik aksamı
imalatçı firması tarafından yetkilendirilen temsilciyi
ve/veya ithalatçıyı; ayrıca güvenlik aksamının
tedarik zincirinde yer alan ve faaliyetleri asansör
güvenliğine ilişkin özelliklerini etkileyen gerçek
veya tüzel kişiyi,
i) Modül: Bu Yönetmelik gereğince,
asansörün veya güvenlik aksamının taşıdığı risklere
göre hangi uygunluk değerlendirmesi işlemlerine
tabi tutulacağını gösteren yollardan her birini,
j) CE Uygunluk işareti: Bu Yönetmelik
kapsamındaki asansörlerin veya güvenlik aksamlarının
veya asansörlerin imalinde kullanılan asansörle
ilgili diğer ekipman, aksam ve parçaların çalışırken
veya kullanırken çevrenin ve insanların sağlık
ve güvenliğini veya söz konusu ise malların güvenliğini
tehdit etmeyecek nitelikte olduğunu belirten, bu
Yönetmelikte yer alan temel sağlık ve güvenlik
kurallarına, teknik düzenlemede yer alan kurallara
uygun olduğunu ve tüm uygunluk değerlendirmesi
işlemlerine tabi tutulduğunu ve bu Yönetmelik hükümlerine
uygunluğunu gösteren işareti,
k) Temel Güvenlik Kuralları : Asansörün
/ güvenlik aksamının insan sağlığı ve güvenliği
veya söz konusu ise malların güvenliğinin korunması
açısından sahip olması gereken asgari sağlık ve
tüketicinin korunması açısından sahip olması gereken
asgari güvenlik koşullarını,
l) Uygunluk Değerlendirmesi: Asansör
veya güvenlik aksamının bu Yönetmeliğe uygunluğunun
denenmesi ve muayene edilmesi ve / veya belgelendirilmesine
ilişkin her türlü faaliyeti,
m) Uygunluk Değerlendirmesi Kuruluşu: Asansör
veya güvenlik aksamının bu Yönetmeliğe uygunluğunun
denenmesi ve muayene edilmesi ve/veya belgelendirilmesine
ilişkin faaliyette bulunan özel veya kamu kuruluşunu,
n) Onaylanmış Kuruluş: 4703 sayılı
Kanun ve bu Kanunun uygulama yönetmeliklerinden
Uygunluk Değerlendirme Kuruluşları ile Onaylanmış
Kuruluşlara Dair Yönetmelik ve bu Yönetmelik hükümlerine
göre bu Yönetmelik çerçevesinde uygunluk değerlendirme
faaliyetinde bulunmak üzere test, muayene ve/veya
belgelendirme kuruluşları arasından Bakanlık tarafından
belirlenerek yetkilendirilen özel veya kamu kuruluşunu,
o) Standart : Üzerinde mutabakat
sağlanmış olan, kabul edilmiş bir kuruluş tarafından
onaylanan, mevcut şartlar altında en uygun seviyede
bir düzen kurulmasını amaçlayan, ortak ve tekrar
eden kullanımlar için bu Yönetmelik kapsamındaki
asansörün veya güvenlik aksamı veya diğer aksamın
özellikleri, işleme ve imalat yöntemleri, bunlarla
ilgili terminoloji, sembol, ambalajlama, işaretleme,
etiketleme ve uygunluk değerlendirmesi işlemleri
hususlarından biri veya birkaçını belirten ve uyulması
ihtiyari olan düzenlemeyi,
ö) Ulusal Standart : Bu Yönetmelik
kapsamındaki asansör veya güvenlik aksamı veya
diğer aksamlara yönelik Türk Standartları Enstitüsü
tarafından hazırlanan standartları,
p) Uyumlaştırılmış Ulusal Standart : Bu
Yönetmelik kapsamındaki asansör veya güvenlik aksamı
veya diğer aksamlara yönelik uyumlaştırılmış Avrupa
standardını uyumlaştıran ve Türk Standartları Enstitüsü
tarafından Türk Standardı olarak kabul edilip yayımlanan
standardı,
r) Uyumlaştırılmış Avrupa Standardı : Bu
Yönetmelik kapsamındaki asansör veya güvenlik aksamı
veya diğer aksamlara yönelik Avrupa Birliği Komisyonunun
talimatı üzerine bir Avrupa Standardizasyon Kuruluşu
tarafından hazırlanan ve Avrupa Toplulukları Resmi
Gazete’sinde ismi yayımlanan standardı,
s) AT Uygunluk Beyanı : Asansör
firmasının veya güvenlik aksamı imalatçısının piyasaya
arz ettiği asansörün veya güvenlik aksamının bu
Yönetmelik hükümlerine uygunluğunu beyan ettiği
belgeyi,
ş) AT Tip İnceleme Belgesi : Onaylanmış
kuruluş tarafından düzenlenerek asansör firmasına
verilen asansör veya güvenlik aksamının bu Yönetmelik
hükümlerine uygunluğunu gösteren belgeyi,
t) Piyasaya arz : Asansör firmasının
asansörü kullanıcıya hazır hale getirdiği ilk durumu
veya güvenlik aksamı imalatçısı veya diğer aksam
imalatçılarının imal ettikleri aksamları, asansör
firmasına tedarik ve kullanımı amacıyla bedelli
veya bedelsiz olarak piyasada yer alması için hazır
hale getirdiği ilk durumu,
u) Piyasa Gözetimi ve Denetimi : Bu
Yönetmelik kapsamındaki asansörün veya güvenlik
aksamının veya diğer aksamların piyasaya arzı veya
dağıtımı aşamasında veya bunlar piyasada veya kullanımda
iken bu Yönetmeliğe uygun olarak imal edilip edilmediğinin
ve güvenli olup olmadığının Bakanlık tarafından
denetlenmesi veya denetlettirilmesini,
ü) Bina sorumlusu: Asansörün,
bu Yönetmelik kurallarına uygun olarak güvenli
bir şekilde çalışmasını sağlamak amacıyla düzenli
olarak bakımını ve onarımını ve kontrolünü yaptırmaktan
sorumlu olan, binanın maliki, kat maliki veya bunların
yetki verdiği kişi veya kuruluşu,
v) Yetkili Servis : Bu Yönetmelik
kapsamında yer alan asansörlerin bakımı ve onarımı
için asansör firması tarafından yetkilendirilen
özel veya tüzel kişiyi,
y) Ürün : Asansörü ve/veya asansör
aksam ve parçalarını,
z) İşletme Ruhsatı: Bu Yönetmelik
kapsamında piyasaya arz edilen asansörün; avan
ve tatbikat projelerine, standartlara ve bu Yönetmeliğin
temel kurallarına ve teknik düzenlemelere uygunluğunun
belgelenmesini müteakip, binanın bağlı bulunduğu
Belediye veya belediye hudutları dışında Valilik
tarafından verilen, asansörün kullanılmasında can
ve mal güvenliği açısından bir sorun olmadığını
belirten belgeyi,
za) Asansör yaptırıcısı : Asansörün
tesisi için asansör firması ile sözleşme yapan
özel veya tüzel kişileri,
zb) Elektrik Projesi: Tesis edilecek
asansörün tipine göre elektrikli kumanda, kontrol,
emniyet sistemleri, sinyal sistemleri ve genel
tahrik güç vb. sistemlerini ihtiva eden elektrik
akım yollarını gösteren projeleri, bunların birbirinden
ayrılmaz bir bütün oluşturduğunu,
zc) Proje: Yapılacak tesisin hesaplarını,
elektrik projelerini, ölçülerini ve binaya yerleşik
şeklini kapsayan komple tasarımı,
zd) İnşaat Mahalli: Yapılarda
asansör kabininin çalışacağı kuyu ile tahrik ve
kumanda elemanlarının bulunduğu mahallini,
ze) Trafik Hesabı: Bina şekil
ve ihtiyaçlarına göre asansörün adet, hız, kapasite,
kumanda ve kullanma şekillerini en ekonomik biçimde
tespit eden hesap tarzını,
zf) Yıllık Kontrol: Asansörün
emniyet ve işletme yönünden standartlara uygun
şekilde çalıştığının yılda en az bir defa yetkili
bir mühendis tarafından kontrol edilmesini,
ifade eder.
İKİNCİ BÖLÜM
Temel Güvenlik Kuralları ve Standartlar
Temel Güvenlik Kuralları
Madde 5 - Bu Yönetmelik kapsamına giren
asansörler, Ek-I’de belirtilen temel sağlık ve
güvenlik kurallarını yerine getirmek zorundadır.
Bu Yönetmelik kapsamındaki güvenlik aksamları,
Ek-I’de getirilen temel sağlık ve güvenlik şartlarını
karşılamalı veya monte edildikleri asansörde söz
konusu temel kuralları sağlamalıdır.
Standartlar
Madde 6 - Standartlara ilişkin
hususlar aşağıda belirtilmiştir.
a) Bir uyumlaştırılmış stantart
bir veya daha fazla temel sağlık ve güvenlik gereğini
kapsaması durumunda,
1) Bu standarda uygun imal edilen
asansörlerin 5 inci maddedeki ilgili temel kurallara
uygun olduğu kabul edilir veya,
2) Bu standarda uygun imal edilen,
güvenlik aksamının doğru olarak monte edildikleri
asansörlerin ilgili temel kurallara uymasını sağlamak
için uygun olduğu kabul edilir.
b) Bakanlık, uyumlaştırılmış ulusal
standartların isim ve numaralarını Resmi Gazete’de
yayımlar. Bakanlık bu bilgileri Müsteşarlık aracılığı
ile Komisyona bildirir.
c) Bakanlık, uyumlaştırılmış Avrupa
standardının bulunmadığı durumda, Ek-I’de yer alan
asgari temel sağlık ve güvenlik kurallarının doğru
uygulanması için önemli ya da ilgili mevcut ulusal
standartlar ve teknik özellikler hakkında ilgili
taraflara bilgi vermek için gerekli önlemleri alır.
d) Bakanlık, (a) bendinde belirtilen
uyumlaştırılmış ulusal standartların veya bu standartların
esas aldığı Avrupa standartlarının 5 inci maddede
belirtilen güvenlik şartlarını tamamen sağlamadığını
tespit etmesi durumunda, konuyu Müsteşarlık aracılığı
ile Komisyona bildirir. Komisyon konu üzerinde
yapacağı değerlendirmeyi müteakiben, söz konusu
uyumlaştırılmış Avrupa standardını ve bunu uyumlaştıran
uyumlaştırılmış ulusal standardın yayımdan çekilmesi
gerektiğini bildirmesi halinde, Bakanlık söz konusu
uyumlaştırılmış ulusal standardı Resmi Gazete’deki
yayımlanan listeden çıkarır.
e) Ek-XV’de Türk Standartları
Enstitüsü tarafından uyumlaştırılan mevcut uyumlaştırılmış
standartlar verilmiştir.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Uygunluk Değerlendirmesi İşlemleri, "CE" İşaretlemesi
ve
CE Uygunluk İşaretinin Usulsüz Kullanımı
Uygunluk Değerlendirmesi İşlemleri
Madde 7 - Güvenlik aksamları ve asansörler
için uygunluk değerlendirme işlemleri aşağıda
belirtilmiştir.
A- Güvenlik aksamları için uygunluk değerlendirmesi
işlemleri:
Ek-IV’de belirtilen güvenlik aksamlarının
piyasaya sürülmesinden önce, güvenlik aksamı
imalatçısı tarafından aşağıdaki işlemler yapılmalıdır.
a) Güvenlik aksamına aşağıda belirtilen
uygunluk değerlendiresinden birisi uygulanır.
1) Güvenlik aksamı modeli, Ek
-V’e göre AT tip incelemesine ve Ek-XI’e göre onaylanmış
bir kuruluş tarafından yapılacak imalat denetimine
sunulur veya ,
2) Güvenlik aksamı modeli Ek-V’e
göre AT tip incelemesine sunulur ve Ek-VIII’e göre
imalat denetimine yönelik bir kalite güvence sistemi
işletilir veya ,
3) Güvenlik aksamı modeli için
Ek-IX’a göre tam kalite güvence sistemi işletilir.
b) Kullanılan Ekte (duruma göre
Ek-VIII, Ek-IX veya Ek-XI) verilen şartları dikkate
alarak, her güvenlik aksamına CE işareti iliştirilir
ve Ek-II’de listelenen bilgiyi içeren AT uygunluk
beyanı düzenlenir.
c) Güvenlik aksamı imalatçısı
AT uygunluk beyanının bir kopyasını güvenlik aksamının
son imalat tarihinden itibaren 10 yıl süreyle muhafaza
eder.
B- Asansör için uygunluk değerlendirmesi
işlemleri:
Piyasaya sürülmeden önce bir asansörün
aşağıdaki işlemlerden birinden geçmesi gerekmektedir.
a) Asansör,eğer Ek-V’de bahsedilen
AT tip incelemesi yapılan bir asansöre göre tasarımlanmışsa;
1) Ek-VI’da belirtilen son muayene
veya,
2) Ek-XII’de belirtilen asansör
kalite güvence sistemi veya,
3) Ek-XIV’de belirtilen imalat
kalite güvence sistemi uygulanarak imal edilip,
monte edilir ve deneyleri yapılır.Tasarım, montaj
ve deney safhalarına yönelik işlemler aynı asansör
üzerinde yapılabilir. Veya;
b) Asansör, Ek-V’de bahsedilen
AT tip incelemesi yapılan bir model asansöre göre
tasarımlanmışsa;
1) Ek-VI’da sözü edilen son muayene
veya,
2) Ek-XII’de sözü edilen asansör
kalite güvence sistemi veya,
3) Ek-XIV’de sözü edilen imalat
kalite güvence sistemi, uygulanarak imal edilir,
monte ve deneyleri yapılır. Veya;
c) Asansör, uyumlaştırılmış standartlara
tam olarak uygun değil ise, tasarım incelemesinin
eşlik ettiği Ek-XIII’e uygun bir kalite güvence
sistemi uygulanan bir asansöre göre tasarımlanmışsa;
1) Ek-VI’da belirtilen son muayene
veya,
2) Ek-XII’ye uygun olarak asansör
kalite güvence sistemi veya,
3) Ek-XIV’e uygun olarak imalat
kalite güvence sistemi uygulanarak imal edilip
monte edilir ve deneyleri yapılır. Veya;
d) Asansöre bir onaylanmış kuruluş
tarafından Ek-X’da belirtilen birim doğrulama işlemi
yapılır. Veya;
e) Asansör Ek- XIII’e göre tam
kalite güvence sistemine tabi tutulur, eğer bu
kalite güvence sistemi ilgili uyumlaştırılmış standartlara
tamamen uygun değilse, tasarım incelenir.
Yukarıda bahsedilen (a), (b) ve (c) bentlerindeki
durumlarda tasarımdan sorumlu kişi imalat işleminden,
montajdan ve deneyden sorumlu kişiye mutlak güvenlikle
çalışabilmesi için gereken tüm belge ve bilgiyi
sağlamalıdır.
C) Asansör firması, bu maddenin
(B) fıkrasında sözü edilen bütün durumlarda aşağıda
belirtilen hususları yerine getirir.
a) Kullanılan Ekte (duruma göre
Ek-VI, Ek-X, Ek-XII, Ek-XIII veya Ek-XIV) verilen
şartları dikkate alarak asansöre CE işaretini iliştirir
ve Ek-II’de listelenen bilgiyi içeren bir AT uygunluk
beyanı düzenler,
b) Asansörün piyasaya sürülme
tarihinden itibaren 10 yıl süreyle AT uygunluk
beyanının bir kopyasını muhafaza eder.
c) Bakanlık; Komisyonun, Avrupa
Birliği üyesi ülkelerin ve diğer onaylanmış kuruluşların
istemeleri halinde, uygunluk beyanının ve son muayeneye
ilişkin deney raporlarının bir kopyasını asansör
firmasından temin edebilir.
CE Uygunluk İşareti
Madde 8 - CE uygunluk işaretine ilişkin
hususlar aşağıda belirtilmiştir.
a) CE uygunluk işareti "CE" harflerinden
ibarettir. Kullanılacak işaretin şekli Ek-III’de
verilmiştir. CE uygunluk işaretinin iliştirilmesinde
ve kullanılmasında 17/1/2002 tarihli ve 24643 sayılı
Resmi Gazete'de yayımlanan CE Uygunluk İşaretinin
Ürüne İliştirilmesine ve Kullanılmasına Dair Yönetmeliğin
5 inci maddesinin hükümleri geçerlidir.
b) CE uygunluk işareti, Ek-I’in
“Genel” başlıklı bölümünün madde 5’ine uygun olarak
her asansör kabinine açıkça ve görülebilir şekilde,
Ek-IV’de listelenen güvenlik aksamının her birine,
eğer mümkün değilse güvenlik aksamına ayrılmayacak
biçimde takılan bir etiketin üzerine iliştirilir.
c) Üçüncü tarafları CE uygunluk
işaretinin anlamı ve şekli açısından yanıltacak
işaretlerin asansörlere veya güvenlik aksamlarına
takılması yasaktır. CE uygunluk işaretinin görünebilirliğini
ve okunabilirliğini azaltmaması şartıyla, diğer
herhangi bir işaret asansörlere veya güvenlik aksamlarına
iliştirilebilir.
CE Uygunluk İşaretinin Usulsüz Kullanımı
Madde 9 - Bu Yönetmeliğin 13 üncü maddesinin
hükümleri saklı kalmak kaydıyla;
a) Bakanlık, CE uygunluk işaretinin
uygun olmayan bir şekilde iliştirildiğini tespit
etmesi durumunda, asansörü monte eden asansör firması
veya güvenlik aksamının imalatçısı asansörün veya
güvenlik aksamının CE uygunluk işaretiyle ilgili
hükümlere uygun olmasını sağlamakla ve yapılan
bu ihlali sona erdirmekle yükümlüdür.
b) Uygun olmama durumu devam ediyorsa,
Bakanlık, söz konusu güvenlik aksamının piyasaya
arzının kısıtlanmasına veya yasaklanmasına veya
asansörün piyasadan çekilmesini ve kullanımının
yasaklanmasına ilişkin tüm önlemleri alır.
Bakanlık bu durumu ve yapılan işlemleri Müsteşarlık
aracılığı ile Komisyona ve Avrupa Birliği üyesi
ülkelere bildirir.
c) Asansör firmasının veya güvenlik
aksamı imalatçısının bu Yönetmeliğin yükümlülüklerine
uymaması durumunda, asansörü veya güvenlik aksamını
piyasaya arz eden kişi, bu yükümlülüklerden sorumludur.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Piyasaya Arz, Piyasa Gözetimi ve Denetimi
Piyasaya Arz
Madde 10 - Bu Yönetmeliğe uygun olarak
imal edilmiş asansörlerin veya güvenlik aksamlarının
piyasaya arzı ve serbest dolaşımına ilişkin esaslar
aşağıda belirtilmiştir.
a) Doğru bir biçimde projelendirilen,
imalatı, montajı ve her ay bakımı yapılan ve amacına
uygun olarak kullanılan bu Yönetmelik kapsamında
yer alan ve sadece insan sağlığını ve güvenliğini,
yerine göre malların güvenliğini tehlikeye atmayan
asansörlerin piyasaya arz edilmesine ve hizmete
konulmasına izin verilir.
Bu Yönetmelik kapsamına giren güvenlik aksamının
piyasaya arzına veya hizmete sokulmasına, monte
edildikleri asansörlerin doğru bir biçimde montajı
ve bakımı yapıldığında ve amacına uygun olarak
kullanıldığında, sadece insan sağlığı ve güvenliğini
veya söz konusu ise malların güvenliğini tehlikeye
atmamaları halinde izin verilir.
b) Bu Yönetmeliğe uygun asansörlerin
ve/veya güvenlik aksamının piyasaya arz edilmeleri
veya hizmete konulmaları yasaklanamaz, sınırlanamaz
veya engellenemez.
c) Güvenlik aksamı imalatçısının
beyan ettiği, bu Yönetmelik kapsamındaki asansörlere
takılması düşünülen bu Yönetmeliğe uygun aksam
ve parçaların piyasaya sürülmesi yasaklanmaz, sınırlanmaz
veya engellenmez.
d) CE uygunluk işaretini taşıyan
ve beraberinde Ek-II’de belirtilen AT Uygunluk
Beyanı bulunan asansörlerin ve güvenlik aksamlarının
bu Yönetmeliğin Üçüncü Bölümünde (7 nci, 8 inci
ve 9 uncu maddeler) belirtilen uygunluk değerlendirme
işlemleri de dahil olmak üzere, bu Yönetmelik hükümlerinin
tümüne uyduğu kabul edilir.
e) Ticaret fuarlarında, sergilerde,
gösterilerde ve benzeri durumlarda; bu Yönetmelik
hükümlerine uygun olmayan asansörlerin veya güvenlik
aksamlarının asansörü monte eden firma veya güvenlik
aksamlarının imalatçısı veya yetkili temsilcileri
tarafından uygun hale getirilene kadar satışa çıkarılamayacağının
görünür bir işaretle açıkça belirtilmesi kaydıyla,
yürürlükteki Yönetmelik hükümlerine uymayan asansörlerin
veya güvenlik aksamlarının sergilenmesi engellenmez.
Gösteriler sırasında, kişilerin korunması için
yeterli güvenlik tedbirleri alınmalıdır.
Piyasa Gözetimi ve Denetimi
Madde 11 - Bakanlık, asansörlerin veya
güvenlik parçalarının piyasa gözetimi ve denetimini
17/1/2002 tarihli ve 24643 sayılı Resmi Gazete'de
yayımlanan Ürünlerin Piyasa Gözetimi ve Denetimine
Dair Yönetmelik’te belirtilen hükümler çerçevesinde
yapar veya yaptırır.
BEŞİNCİ BÖLÜM
Onaylanmış Kuruluş
Onaylanmış Kuruluş
Madde 12 - Bakanlık, Yönetmeliğin
7 nci maddesinde belirtilen uygunluk değerlendirme
işlemlerinde faaliyet gösterecek Onaylanmış Kuruluşların
tespitini, tayinini, bildirimini ve statülerinin
kaldırılmasını 17/1/2002 tarihli ve 24643 sayılı
Resmi Gazete'de yayımlanan Uygunluk Değerlendirme
Kuruluşları ile Onaylanmış Kuruluşlara Dair Yönetmelik’te
belirtilen hükümler ve bu Yönetmeliğin Ek-VII'de
belirtilen asgari kriterler çerçevesinde gerçekleştirir.
ALTINCI BÖLÜM
Tedbirler
Tedbirler
Madde 13 - Asansörler veya güvenlik
aksamlarının temel sağlık ve güvenlik kurallarının
yerine getirmeleri ile ilgili ve usulsüz işaret
kullanımına karşı alınan tedbirler aşağıda belirtilmiştir.
a) Bakanlık, bu Yönetmeliğe uygun
olarak imal edilen CE uygunluk işareti taşıyan
ve amacına uygun olarak kullanılan bir asansörün
veya güvenlik aksamının kişilerin ve yerine göre
malların güvenliğini tehlikeye atabileceğini tespit
ederse, asansörün veya güvenlik aksamının piyasadan
toplanması veya toplatılması, piyasaya arzını engelleyecek
veya serbest dolaşımını kısıtlayacak bütün tedbirleri
alır.
Bakanlık, özellikle bu durumun bu tip bir tedbir
kararının gerekçesiyle birlikte;
1) Bu Yönetmeliğin 5 inci maddesinde
belirtilen temel güvenlik kurallarını karşılayamaması,
2) Bu Yönetmeliğin 6 ncı maddesinde
bahsedilen standartların yanlış uygulanması,
3) Bu Yönetmeliğin 6 ncı maddesinde
bahsedilen standartlardaki eksiklik yüzünden olup
olmadığını, Müsteşarlık aracılığı ile Komisyona
bildirir.
b) Uygun olmayan bir asansör veya
güvenlik aksamı "CE" uygunluk işareti taşıyorsa,
Bakanlık işareti kullanana karşı gerekli tedbirleri
alır ve Müsteşarlık aracılığı ile Komisyonu bilgilendirir.
c) Asansörü monte eden asansör
firması, binanın veya inşaatın sorumlusu ile irtibata
geçerek, gerekli bilgi alış verişini sağlamalı
ve asansörün iyi çalışmasını ve güvenlikli kullanımını
sağlamak için gerekli tedbirleri almalıdır.
d) Asansör firması, asansör kuyusunun
asansörün çalışması ve güvenliği için gerekenin
dışında bir boru tertibatı, tel sistemi ya da başka
bir donatımın olmamasını sağlayacak gerekli tedbirleri
almalıdır.
e) Bu Yönetmeliğin 10 uncu maddesinin
(a) bendi ve 13 üncü maddenin (c) ve (d ) bentleri
hükümleri saklı kalmak kaydıyla bu Yönetmelik hükümleri,
asansörlerin bu Yönetmelikte belirlenmemiş bir
şekilde değiştirilmesi anlamına gelmesi şartıyla,
Bakanlığın söz konusu asansörler hizmete girdiğinde
veya kullanıldığında kişilerin korunmasını sağlamak
için gerekli gördüğü uygun şartları bu Yönetmeliğe
uygun olarak koyma haklarını etkilemez.
YEDİNCİ BÖLÜM
Asansör Tesis ve İşletme Uygulamaları
Proje
Madde 14 - Asansörün avan ve tatbikat
projeleri, Elektrik-Elektronik ve Makine Mühendisleri
tarafından tespit edilen esaslara uygun olarak
müştereken hazırlanır.Projelerin hazırlanmasında
Türk standartları esas alınacaktır, Türk standartları
kapsamı dışındaki işler için menşei ülke standartları
esas alınır. Asansör avan projeleri mimari proje
ile birlikte yapılacak ve mimari projeye esas
teşkil eder.Asansörün
tesisi ile ilgili tatbikat projeleri ise asansör
montajı yapılmadan önce ilgili makama onaylattırılır.İşletme
ruhsatı alınması aşamasında ilgili kuruma ve asansör
yaptırıcısına projeler ruhsatla birlikte verilir.
Trafik Hesabı
Madde 15 - Mimari tatbikat projelerinin
yapımından evvel, yapının özellik ve kullanım
şartlarına uygun trafik hesabı yapılmalıdır.
a) Trafik hesabı, standart kapsamındaki
işler için ilgili standardına, standart kapsamı
dışındaki işler ve komple ithal işler için ise
menşei ülkenin hesap usullerine göre asansör projelerini
hazırlayan mühendis tarafından yapılır.
b) Trafik hesabında kabul edilen
ana kriterlerin sorumluluğundan bu kriterleri veren
mimar, hesap sonucu bulunan asansör sayısı ve karakteristiğinin
sorumluluğundan projeyi hazırlayan mühendis sorumludur.
Mukavemet Hesabı ve Mekanik Proje
Madde 16 - Mukavemet hesabı ve mekanik
proje ile ilgili hususlar aşağıda belirtilmiştir.
a) Asansörün yapısını ilgilendiren
mukavemet hesapları:
İnşaatın statik hesabına uygun olmak üzere asansörün
makine dairesine, kuyu dibine ve ray tespit yerlerine
gelecek yüklerin miktar ve cinsini gösteren hesaplardır
ve bu hesaplar makine mühendisleri tarafından tanzim
edilerek imzalanır.
b) Asansörün imalatını ilgilendiren
mukavemet hesapları :
Asansörün projesine uygun, ilgili standartlara
göre makine mühendisleri tarafından yapılacak mukavemet
hesaplarıdır.
c) Asansöre ait mekanik projeler
makine mühendisi tarafından tanzim edilerek imzalanır.
Asansörün mekanik kısımlarından makine mühendisi,
teknik uygulama sorumlusunun nezaretinde projeye
uygun olarak yapılmasından asansör firması sorumludur.
Elektrik Projeleri
Madde 17 - Asansöre ait elektrik-elektronik
projeleri elektrik-elektronik mühendisi tarafından
tanzim ve imza edilir. Asansörün elektrik-elektronik
ile ilgili kısımlarından elektrik-elektronik
mühendisi, teknik uygulama sorumlusunun nezaretinde
projeye uygun olarak yapılmasından asansör firması
sorumludur. Elektrik projeleri işletme ruhsatı
müracaatı esnasında verilir.
Asansörün Kurulacağı İnşaat Mahalli
Madde 18 - Yapılarda asansör tesisinin
kurulacağı inşaat mahalleri, mutlaka bu Yönetmeliğin
15 inci maddesindeki trafik hesabı sonucunda
bulunan sayı ve karakteristiğe uygun asansörler
için standartların öngördüğü boyutlarda olmalıdır.
İnşaat Mahallinin Özellikleri
Madde 19 - Asansör tesisinin kurulacağı
inşaat mahallinin özellikleri şunlardır:
a) Kat kapıları önündeki sahanlık,
varsa Türk standartlarına, yoksa uluslar arası
geçerli standartlara uygun büyüklükte olmalıdır.
b) Asansör makine dairesine çıkış
merdiveni, binanın ana merdiveni özelliğinde olmalıdır.
c) Asansör kuyusunun iç yüzü beton
perde değilse, toz tutmayacak şekilde perdahlı
sıva yapılmalıdır.
İş Kazaları ve Diğer Sorunlar
Madde 20 - a) Asansör montajına başladıktan
sonra, asansör kuyusunda olabilecek iş kazaları
ve diğer sorunlardan, asansör firmasının elemanlarının
çalıştığı anlarda asansör firması; diğer zamanlarda
ise inşaat firması sorumludur. Bu durum montaja
başlandığı anda asansör firması ve inşaat firması
arasında hazırlanacak bir tutanakla belirlenir.
b) Asansör kuyularının bakımı
esnasında yeterli derecede aydınlık olabilmesi
için, asansör kuyusuna makine dairesinden kumandalı
sabit aydınlatma tesisatı yapılmalıdır.
İşletme Ruhsatı
Madde 21 - İşletme Ruhsatı, asansör
firması tarafından Belediyeden veya Belediye
hudutları dışındaki yapılar için Valilikten alınan
belgedir. Bu belge verilirken; asansör firmasınca
bu Yönetmelik gereği asansörün tasarımı, projelendirilmesi
(avan, uygulama, mukavemet, trafik hesapları),
imalatı ve montajı yapılarak ve bakım sözleşmesiyle
bakımı üstlenilerek, can ve mal güvenliği açısından
uygun olması ve CE uygunluk işareti ile Onaylanmış
Kuruluştan alınan AT tip inceleme belgesinin
ve AT uygunluk beyanının varlığı aranır. Belgesi
bulunan ve CE uygunluk işareti taşıyan asansörler
için ilgili kurumlarca ruhsat aşamasında ayrıca
inceleme ve denetim yapılmaz.
Bina Sorumlusu
Madde 22 - Bina sorumlusu, asansörün,
bu Yönetmelik kurallarına uygun olarak güvenli
bir şekilde çalışmasını sağlamak amacı ile ayda
bir defa düzenli bakımını ve onarımını bu Yönetmelikte
tarif edilen asansör firmasına veya yetkili servisine
yaptırmaktan ve kullanıcıların can ve mal güvenliğinin
tam olarak sağlanması amacı ile gerek kullanım
hatalarından, gerekse harici müdahalelerden meydana
gelebilecek olan tehlikelerin önlenmesi için
yapının bağlı bulunduğu belediye veya valilik
tarafından ilk kontrolünü asansörün işletmeye
açılmasından iki yıl sonra, daha sonraki kontrollerini
de her yıl yaptırmaktan sorumludur.
Bakım
Madde 23 - Bu Yönetmelik kapsamındaki
asansörün kullanılması esnasında, temel sağlık
ve emniyet gereklerinin devamlılığını teminen
sürekli kontrol altında tutulabilmesi için;
a) Bina sorumlusu ile bir asansör
firması veya onun yetkili servisi arasında garanti
müddetince geçerli aylık bakım ve servis hizmetleri
anlaşması yapılması zorunludur. Ayrıca, asansör
firması arızaya müdahale zamanını söz konusu anlaşma
metninde belirtmelidir.
b) Anlaşma yapılan firma, asansörü
imal eden asansör firması veya onun yetkili servisi
olabileceği gibi, bir başka asansör firması veya
onun yetkili servisi olabilir. Ancak, garanti süresince
aylık bakım ve servis hizmetleri için anlaşmaya
bağlanan firma muhakkak asansörü imal eden asansör
firması veya onun yetkili servisi olmalıdır.
c) Aylık bakım ve servis hizmeti
verilen asansörde, orijinal yedek parça kullanılır.
d) Asansörü imal eden firma, yaptığı
her tip ve özellikteki asansörün orijinal yedek
parçalarını 10 yıl süreyle stokta bulundurmak ve
kendisince imal edilen asansöre aylık bakım ve
servis hizmeti veren bir başka asansör firması
veya onun yetkili servisinin veya bina sorumlusunun
bu konudaki talebini, acilen ve normal piyasa koşullarında
mutlaka karşılamak zorundadır.
Yıllık Kontrol
Madde 24 - Yapının bağlı bulunduğu belediyelerce
veya belediye hudutları dışındaki yapılar için
valiliklerce en az yılda bir kere her asansörün
kontrolü yapılır. Ancak kadrosunda yeterli teknik
eleman bulunmayan belediyeler veya valilikler
yıllık kontrol işini dışarıdan elektrik ve/veya
makine mühendisine yaptırabilir. Bu mühendis
emniyet ve işletme yönünden tesisin işletilmesine
engel bulunmadığını belirten ve sorumluluğunu
taşıyan bir rapor verir.
Bu rapor 3 nüsha olarak düzenlenir; birer nüshası
belediyede veya valilikte, asansör firmasında veya
yetkili servisinde ve bina sorumlusunda muhafaza
edilir. Bu raporun tanzim ettirilmesinin takibinden
asansörün bulunduğu bina sorumlusu ve bakımını
yapan firma müştereken sorumludur.
Kullanıcılar ile İlgili Hususlar
Madde 25 - Asansör kullanan kişilerin
aşağıdaki hususlara dikkat etmeleri gerekir.
Asansörün özelliğine göre farklılık arz edecek
hususları asansör firması veya bakımcı firma yazılı
olarak ilgililere verir, ilgililer bu bilgileri
kullanıcılara aktarır ve görebilecekleri yere asarlar.
Bu bilgiler şunlardır:
a) Asansör içinde kat arasında
kalan kişilerin kurtarılmasında asansör firması
veya bakımcı firmanın yazılı talimatına aynen uyulması,
b) Asansöre 12 yaşından küçüklerin
yalnız binmelerinin önlenmesi,
c) Asansöre girerken kabinin o
katta olup olmadığına dikkat edilmesi,
d) Asansöre girip çıkarken oyalayıcı
hareketlerde bulunmayıp bu işin süratle yapılması,
e) Asansör kullanıcısının kat
kapısını içeriden veya dışardan mutat şeklin dışında
açmaya uğraşmaması,
f) Asansör kullanıcısının kat
arasında kaldığında kapı camını kırarak çıkmaya
çalışmaması,
g) Kapısız kabinlerde asansör
kullanıcısının kabin içinde seyir halinde hareketli
olan kapı tarafındaki duvara kendisinin veya beraberindekilerin
veya eşyalarının temasına meydan vermemesi,
h) Asansör kullanıcısının kabin
üstündeki çıkış kapağından kendi başına çıkmaya
çalışmaması (bu kapak sadece dışarıdan kurtarmak
isteyenler için kullanılır),
i) Kabin içine konan yüklerin
dengeli yüklenmesine dikkat edilmesi, kabin hareket
halinde iken bu yüklerin kaymaması için tedbir
alınması,
j) Anlaşmalı bakım yapan firma
dışında başka bir firma ve kişilerin asansöre müdahale
ettirilmemesi.
İstisnalar
Madde 26 - Makine dairesiz yapılan asansörler
için makine dairesi ile ilgili hükümler uygulanmaz.
Ancak asansör firması tarafından muhtemel riskleri
önleyici tedbirler alınmalıdır. Ayrıca güvenlik
şartları ile standartların ön gördüğü diğer şartlar
da uygulanır.
SEKİZİNCİ BÖLÜM
Çeşitli Hükümler
Bildirimler
Madde 27 - Bildirimlere ilişkin hususlar
aşağıda belirtilmiştir.
a) Bakanlıkça, 95/16/EC sayılı
Avrupa Birliği direktifi dikkate alınarak hazırlanan
bu Yönetmeliğin uygulamaya konulduğu Müsteşarlık
aracılığı ile Komisyona ve Avrupa Birliği üyesi
ülkelere bildirilir.
b) Bu Yönetmelik hükümleri gereğince,
herhangi bir asansöre veya güvenlik aksamına 9
uncu ve 13 üncü maddelerle getirilen her türlü
sınırlama, yasaklama ve tedbirlerin alınmasını
gerektiren sebepler belirtilerek, Bakanlıkça en
kısa süre içinde ilgili taraflara ve Müsteşarlık
aracılığı ile Komisyona ve Avrupa Birliği üyesi
ülkelere bildirilir.
Gizlilik
Madde 28 - Bakanlık, Onaylanmış Kuruluş
ve bu Yönetmeliğin uygulanmasına katılan bütün
taraflar, görevlerini yerine getirmeleri sırasında
temin ettikleri bütün bilgilerin gizliliğini
sağlar.
Aykırı Davranışlarda Uygulanacak Hükümler
Madde 29 - Bu Yönetmeliğin Yedinci Bölümünde
yer alan hizmete ilişkin hususlara aykırı hareket
edenler hakkında 4077 sayılı Kanun ve bu Yönetmeliğin
ürünlere ilişkin hükümlerine aykırı davranışta
bulunanlara ise 4703 sayılı Kanun hükümleri uygulanır.
Yürürlükten Kaldırılan Mevzuat
Madde 30 - 20/12/1995 tarihli ve 22499
sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Asansör Yönetmeliği,
bu Yönetmeliğin zorunlu olarak uygulamaya girdiği
tarihten itibaren yürürlükten kaldırılmıştır.
Düzenlemeler
Madde 31 - Bakanlık, bu Yönetmeliğin
uygulanması ile ilgili olarak gerekli mevzuat
düzenlemelerini yapmaya yetkilidir.
Ulusal Daimi Komite
Madde 32 - Bu Yönetmeliğin uygulanması
ve işlerliğinin sağlanması amacıyla, gerektiğinde,
Bakanlık koordinasyonunda ilgili kamu ve özel
kurum ve kuruluşlarının temsilcilerinden oluşan
Ulusal Daimi Komite kurulabilir. Bu komiteye
iştirak edecek kurum ve kuruluşlar ve komitenin
çalışma usul ve esasları yayımlanacak tebliğ
ile belirlenir.
Geçici Madde 1 - Bu Yönetmelik,
yürürlüğe girdiği tarihten 18 ay sonra zorunlu
olarak uygulanır. Bu süre zarfında gerek bu Yönetmeliğin
hükümlerine uygun üretilen, gerekse 30 uncu maddede
belirtilen Asansör Yönetmeliği ve ilgili standardına
uygun imal edilen ürünler piyasaya arz edilebilir.
Yürürlük
Madde 33 - Bu Yönetmelik yayım tarihinde
yürürlüğe girer.
Yürütme
Madde 34 - Bu Yönetmelik hükümlerini
Sanayi ve Ticaret Bakanı yürütür.
asansör,
bakım, onarım, tamirat, asansor, şahıs, ASANSÖR,
panoramik ASANSOR, sedye, hidrolik, monşarj,
acil kurtarma sistemi akülü, makine Dairesiz,
ruhsat ve revizyon, insan, yolcu, hasta,
yük, montaj, kontaktör, kumanda, konsol,
kabin, buton, sistemleri, usb asansör |
|